Upadłość konsumencka to postępowanie sądowe przeznaczone dla osób fizycznych, które nie prowadzą działalności gospodarczej i nie są w stanie już spłacać swoich zobowiązań. Jej celem jest oddłużenie, a więc umożliwienie dłużnikowi nowego startu finansowego, przy jednoczesnym zaspokojeniu wierzycieli w możliwym zakresie. Należy również pamiętać, że po ogłoszeniu upadłości następuje zajęcie majątku przez syndyka, który przejmuje zarząd nad majątkiem dłużnika, ustala skład majątku podlegającego egzekucji przez syndyka oraz określa przedmioty podlegające zajęciu.
Jakie przedmioty może zająć syndyk?
Po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej dochodzi do zajęcia majątku przez syndyka. Obejmuje ono wszystkie składniki majątkowe dłużnika, które mogą zostać przeznaczone na spłatę wierzycieli
Do majątku podlegającego egzekucji przez syndyka należą przede wszystkim:
- nieruchomości (domy, mieszkania, grunty),
- samochody i inne pojazdy,
- wartościowe sprzęty elektroniczne, biżuteria, dzieła sztuki,
- środki pieniężne na rachunkach bankowych,
- część wynagrodzenia, która nie jest wolna od zajęcia,
- prawa majątkowe, np. wierzytelności czy udziały w spółkach.
Co zabierze syndyk po ogłoszeniu upadłości?
Po ogłoszeniu upadłości syndyk przejmuje zarząd nad majątkiem dłużnika. Sporządza spis składników majątkowych i decyduje, które elementy wejdą do masy upadłości. Działania syndyka są jednak ograniczone przepisami Prawa upadłościowego.
W praktyce utrata majątku przez syndyka w trakcie upadłości dotyczy najczęściej:
- nieruchomości i pojazdów,
- sprzętów o wyższej wartości,
- zgromadzonych oszczędności,
- innych dóbr, które nie są niezbędne do codziennego funkcjonowania.
Co może zabrać syndyk w domu?
Zajęciu przez syndyka nie podlegają z całą pewnością podstawowe wyposażenie gospodarstwa domowego – jak lodówka, pralka, kuchenka, łóżko czy stół, ponieważ służą codziennemu funkcjonowaniu. Wśród rzeczy, które mogą zostać zajęte przez syndyka, znajdują się zatem m.in.:
- sprzęty RTV i AGD o znacznej wartości,
- w drodze wyjątku – niektóre sprzęty użytku codziennego, np. w przypadku gdy upadły posiada więcej niż jeden telefon komórkowy,
- meble lub cenne wyposażenie,
- kosztowności i cenne kolekcje,
- drugi samochód lub zbędne pojazdy.
Co nie podlega zajęciu przez syndyka?
Zgodnie z przepisami Prawa upadłościowego oraz Kodeksu postępowania cywilnego, z masy upadłości wyłączone są:
- przedmioty niezbędne do życia i utrzymania (odzież, podstawowe meble, środki higieny),
- sprzęty potrzebne do wykonywania pracy zarobkowej (np. komputer, narzędzia, samochód służbowy o umiarkowanej wartości),
- część wynagrodzenia i świadczenia socjalne (np. 800+, alimenty),
- przedmioty osobistego użytku.
Na uwadze należy mieć zatem, że zajęcie majątku przez syndyka nie może pozbawić dłużnika możliwości normalnego funkcjonowania na co dzień. Trzeba jednak pamiętać, że syndyk może uznać niektóre rzeczy za zbędne – na przykład dodatkowy telefon komórkowy.
Czy przedmioty osobistego użytku, takie jak samochód czy sprzęt domowy, mogą być zarekwirowane przez syndyka?
To zależy od charakteru, przeznaczenia oraz wartości danego przedmiotu. Syndyk dokonuje wówczas oceny, czy dany przedmiot jest niezbędny do codziennego życia, czy też stanowi składnik majątku, który może zostać sprzedany w celu spłaty wierzycieli
- Samochód może zostać zarekwirowany, jeśli nie jest niezbędny do pracy lub codziennego życia, a jego wartość jest znaczna. Jeżeli jednak samochód jest potrzebny do dojazdu do pracy czy opieki nad rodziną – zazwyczaj pozostaje
w posiadaniu dłużnika. - Sprzęt domowy – podstawowe urządzenia, takie jak pralka, lodówka, czy kuchenka, nie podlegają zajęciu przez syndyka. Natomiast luksusowe sprzęty (np. drogi telewizor, konsola do gier, drugi komputer) mogą zostać sprzedane na poczet wierzycieli.
